Security

SIEM คืออะไร ทำไมองค์กรต้องมี

📅 2026-02-09 | โดย อ.บอม กิตติทัศน์ เจริญพนาสิทธิ์ — SiamCafe.net Since 1997

SIEM คืออะไร? ทำไมองค์กรถึงขาดไม่ได้?

SIEM หรือ Security Information and Event Management เนี่ย สมัยผมทำร้านเน็ตเมื่อ 20 กว่าปีก่อน ยังไม่มีใครรู้จักเลยครับ (หัวเราะ) แต่เดี๋ยวนี้แทบทุกองค์กรต้องมี ไม่งั้นโดนแฮกง่ายๆ SIEM มันเหมือนกับระบบรักษาความปลอดภัยอัจฉริยะที่คอยเฝ้าระวังภัยคุกคามทางไซเบอร์ตลอด 24 ชั่วโมง

ลองนึกภาพว่าคุณมีบ้าน แล้วติดกล้องวงจรปิดรอบบ้าน แถมยังมีเซ็นเซอร์ตรวจจับความเคลื่อนไหว ติดตั้งระบบแจ้งเตือนเมื่อมีคนบุกรุก SIEM ก็คล้ายๆ กัน แต่เป็นเวอร์ชันที่ใช้กับระบบคอมพิวเตอร์และเครือข่ายขององค์กร

SIEM ทำงานโดยการเก็บรวบรวมข้อมูลจากแหล่งต่างๆ เช่น Log files จาก Server, Firewall, Antivirus, Intrusion Detection System (IDS) แล้วนำข้อมูลเหล่านี้มาวิเคราะห์ หาความผิดปกติ หรือ pattern ที่บ่งบอกถึงการโจมตีทางไซเบอร์ แล้วแจ้งเตือนให้ผู้ดูแลระบบทราบทันที

SIEM ทำงานยังไง?

SIEM ทำงานหลักๆ 3 ขั้นตอนครับ:

1. Collection: เก็บ Log จากทุกอุปกรณ์ในเครือข่าย ไม่ว่าจะเป็น Server, Firewall, Router, Antivirus, Database ฯลฯ
2. Analysis: วิเคราะห์ Log ที่เก็บมา หาความผิดปกติ หรือ Correlation ที่บ่งบอกถึงการโจมตี
3. Action: แจ้งเตือนผู้ดูแลระบบ หรือดำเนินการตอบสนองต่อเหตุการณ์อัตโนมัติ เช่น Block IP Address ที่น่าสงสัย

สมัยก่อนตอนทำร้านเน็ต ผมเคยเจอเคสลูกค้าโดนแฮกเพราะไม่ได้อัพเดท Antivirus ตัว SIEM นี่แหละครับที่จะช่วยป้องกันเหตุการณ์แบบนั้นได้ เพราะมันจะคอยตรวจสอบว่า Antivirus ของทุกเครื่องในเครือข่ายทำงานปกติหรือเปล่า

ทำไม SIEM ถึงสำคัญ?

SIEM สำคัญมากๆ เพราะช่วยให้องค์กร:

• ตรวจจับภัยคุกคามได้รวดเร็ว: SIEM สามารถตรวจจับการโจมตีได้แบบ Real-time ทำให้องค์กรสามารถตอบสนองต่อเหตุการณ์ได้อย่างทันท่วงที
• ลดความเสี่ยง: ช่วยลดความเสี่ยงที่เกิดจากการโจมตีทางไซเบอร์ เช่น ข้อมูลรั่วไหล, ระบบล่ม
• ปฏิบัติตามกฎหมาย: หลายอุตสาหกรรมมีกฎหมายหรือข้อบังคับที่กำหนดให้องค์กรต้องมีระบบรักษาความปลอดภัยที่เข้มงวด SIEM ช่วยให้องค์กรปฏิบัติตามกฎหมายเหล่านี้ได้
• เพิ่มประสิทธิภาพ: ช่วยให้ผู้ดูแลระบบสามารถบริหารจัดการระบบรักษาความปลอดภัยได้อย่างมีประสิทธิภาพมากขึ้น

ผมว่า SIEM เนี่ยมันเหมือนกับยามรักษาความปลอดภัยที่คอยเดินตรวจตราความเรียบร้อยรอบบ้านตลอดเวลา ถ้ามียามคอยดูแล เราก็อุ่นใจได้เยอะเลยครับ

วิธีติดตั้งและใช้งาน SIEM แบบ Step-by-Step

การติดตั้งและใช้งาน SIEM อาจจะดูซับซ้อน แต่ถ้าทำตามขั้นตอนต่อไปนี้ ก็ไม่ยากอย่างที่คิดครับ:

1. กำหนด Scope: กำหนดว่าเราต้องการ Monitor อะไรบ้าง เช่น Server, Firewall, Database
2. เลือก SIEM Solution: เลือก SIEM Solution ที่เหมาะสมกับองค์กรของเรา มีทั้งแบบ Open Source และ Commercial
3. ติดตั้ง Agent: ติดตั้ง Agent บน Server และอุปกรณ์ต่างๆ ที่เราต้องการ Monitor
4. Configure: ตั้งค่า SIEM ให้เก็บ Log จาก Agent และวิเคราะห์ Log ตามที่เราต้องการ
5. Create Rules: สร้าง Rule เพื่อตรวจจับความผิดปกติ หรือ Correlation ที่บ่งบอกถึงการโจมตี
6. Test: ทดสอบระบบว่าทำงานได้ตามที่เราต้องการ
7. Monitor: Monitor ระบบอย่างสม่ำเสมอ และปรับปรุง Rule ให้ทันสมัยอยู่เสมอ

ตัวอย่าง Rule ง่ายๆ ที่ใช้ตรวจจับการ Login ผิดพลาดหลายครั้ง:

IF Login_Failed_Count > 3 WITHIN 5 Minutes THEN
  Alert("Possible Brute-Force Attack")
ENDIF

Rule นี้จะแจ้งเตือนถ้ามีคน Login ผิดพลาดมากกว่า 3 ครั้ง ภายใน 5 นาที ซึ่งอาจจะเป็นสัญญาณของการโจมตีแบบ Brute-Force

เลือก SIEM Solution ยังไงให้เหมาะกับองค์กร?

การเลือก SIEM Solution ที่เหมาะสมกับองค์กรเป็นเรื่องสำคัญมากๆ ครับ มีหลายปัจจัยที่ต้องพิจารณา เช่น:

• งบประมาณ: SIEM Solution มีราคาตั้งแต่ฟรี (Open Source) ไปจนถึงแพงมากๆ
• ขนาดขององค์กร: องค์กรขนาดใหญ่ต้องการ SIEM Solution ที่รองรับปริมาณ Log จำนวนมาก
• ความต้องการ: องค์กรแต่ละแห่งมีความต้องการที่แตกต่างกัน บางองค์กรต้องการ SIEM ที่ใช้งานง่าย บางองค์กรต้องการ SIEM ที่มีฟีเจอร์ขั้นสูง
• ความเชี่ยวชาญ: การใช้งาน SIEM ต้องมีความรู้ความเข้าใจเกี่ยวกับ Security พอสมควร

ถ้าองค์กรของคุณมีงบประมาณจำกัด อาจจะลองใช้ SIEM แบบ Open Source ดูก่อนก็ได้ครับ แต่ถ้าองค์กรของคุณต้องการ SIEM ที่มีฟีเจอร์ครบครัน และมี Support ที่ดี อาจจะต้องพิจารณา SIEM แบบ Commercial

SIEM กับ SOC ต่างกันยังไง?

หลายคนอาจจะสับสนระหว่าง SIEM กับ SOC (Security Operations Center) SIEM เป็นเครื่องมือ ส่วน SOC เป็นทีมงานที่ใช้เครื่องมือ SIEM ในการเฝ้าระวังและตอบสนองต่อเหตุการณ์ทางไซเบอร์

ลองนึกภาพว่า SIEM เป็นกล้องวงจรปิด ส่วน SOC เป็นยามรักษาความปลอดภัยที่คอยดูกล้องวงจรปิด ถ้ามียามคอยดูแลกล้องวงจรปิด เราก็จะมั่นใจได้ว่ามีคนคอยเฝ้าระวังภัยตลอดเวลา

ตารางเปรียบเทียบ SIEM Solution ยอดนิยม

SIEM Solution	ประเภท	ราคา	ข้อดี	ข้อเสีย
Splunk	Commercial	แพง	ฟีเจอร์ครบครัน, ใช้งานง่าย	ราคาแพง, ต้องการทรัพยากรสูง
Elasticsearch + Kibana (ELK Stack)	Open Source	ฟรี	ฟรี, ยืดหยุ่น	ต้องมีความรู้ทางเทคนิค
IBM QRadar	Commercial	ปานกลาง	Scalable, มี Machine Learning	ซับซ้อน, ต้องการการปรับแต่ง

ตารางนี้เป็นแค่ตัวอย่าง SIEM Solution ยอดนิยมเท่านั้นนะครับ ยังมี SIEM Solution อีกมากมายให้เลือกใช้ ขึ้นอยู่กับความต้องการและงบประมาณของแต่ละองค์กร

🎬 วิดีโอแนะนำ

ดูวิดีโอเพิ่มเติมเกี่ยวกับSIEM คืออะไร ทำไมองค์กรต้องมี:

FAQ เกี่ยวกับ SIEM ที่พบบ่อย

SIEM จำเป็นสำหรับธุรกิจขนาดเล็กไหม?

ถึงแม้ธุรกิจขนาดเล็กอาจจะไม่มีงบประมาณมากนัก แต่การมี SIEM ก็ยังเป็นเรื่องสำคัญ เพราะธุรกิจขนาดเล็กก็ตกเป็นเป้าหมายของการโจมตีทางไซเบอร์ได้เช่นกัน

SIEM ช่วยให้ธุรกิจขนาดเล็กสามารถตรวจจับและตอบสนองต่อภัยคุกคามได้อย่างรวดเร็ว ลดความเสี่ยงที่เกิดจากข้อมูลรั่วไหล หรือระบบล่ม

SIEM สามารถป้องกันการโจมตีได้ 100% ไหม?

SIEM ไม่สามารถป้องกันการโจมตีได้ 100% แต่ช่วยลดความเสี่ยงได้อย่างมาก SIEM เป็นเครื่องมือที่ช่วยให้องค์กรตรวจจับและตอบสนองต่อภัยคุกคามได้อย่างรวดเร็ว แต่การป้องกันที่ดีที่สุดคือการมี Security Awareness ที่ดี และปฏิบัติตาม Best Practices ด้าน Security อย่างสม่ำเสมอ

ต้องมีความรู้ด้าน Security มากแค่ไหนถึงจะใช้ SIEM ได้?

การใช้งาน SIEM ต้องมีความรู้ความเข้าใจเกี่ยวกับ Security พอสมควร แต่ไม่ต้องถึงขนาดเป็น Security Expert ก็ได้ครับ SIEM Solution ส่วนใหญ่มี Interface ที่ใช้งานง่าย และมี Documentation ที่ละเอียด

ถ้าคุณไม่มีความรู้ด้าน Security เลย อาจจะลองหาคอร์สเรียนออนไลน์ หรือปรึกษาผู้เชี่ยวชาญด้าน Security ดูก่อนก็ได้ครับ

หวังว่าบทความนี้จะเป็นประโยชน์กับทุกคนนะครับ ถ้าใครมีคำถามเพิ่มเติม สามารถเข้าไปสอบถามได้ที่ SiamCafe Blog นะครับ

อย่าลืมว่า Security เป็นเรื่องที่ต้องให้ความสำคัญตลอดเวลา เพราะภัยคุกคามทางไซเบอร์มีการพัฒนาอยู่เสมอ SiamCafe Blog มีบทความดีๆ เกี่ยวกับ Security อีกเยอะเลย ลองเข้าไปอ่านดูนะครับ

Best Practices ในการ Implement SIEM

เอาล่ะ น้องๆ หลังจากรู้แล้วว่า SIEM คืออะไร คราวนี้มาดู Best Practices กันบ้าง สมัยผมทำร้านเน็ตนี่ เรื่อง security สำคัญสุดๆ เพราะเด็กๆ เก่งๆ ชอบมาลองของตลอด (หัวเราะ)

1. กำหนด Scope ให้ชัดเจน

ก่อนอื่นเลย ต้องรู้ก่อนว่าอะไรคือสิ่งที่เราต้องการปกป้อง อะไรคือข้อมูลที่สำคัญที่สุดในองค์กร จะ monitor อะไรบ้าง กำหนดเป้าหมายให้ชัดเจน จะได้ไม่เสียเวลาไป monitor เรื่องที่ไม่จำเป็น

เคยเจอเคสลูกค้าใหญ่ ทำ SIEM แบบเหวี่ยงแห สุดท้ายข้อมูลเยอะเกิน วิเคราะห์ไม่ทัน เจาะไปแล้วก็ไม่รู้เรื่อง เสียเงินฟรีไปเยอะมาก

2. เลือก Tools ที่เหมาะสมกับองค์กร

SIEM Tools มีให้เลือกเยอะแยะ แต่ละตัวก็มีข้อดีข้อเสียต่างกันไป ต้องเลือกให้เหมาะกับขนาดองค์กร งบประมาณ และความเชี่ยวชาญของทีม

อย่าไปตามกระแส เลือกตัวที่ดังๆ แต่ทีมเราใช้ไม่เป็น ก็จบเห่ ผมแนะนำให้ลองทำ Proof of Concept (POC) ก่อนตัดสินใจซื้อเสมอ

3. Integrate Logs จากทุกแหล่ง

หัวใจของ SIEM คือการรวบรวม Logs จากทุกแหล่ง ไม่ว่าจะเป็น Servers, Network Devices, Applications, Cloud Services ยิ่ง Logs เยอะ ยิ่งวิเคราะห์ได้แม่นยำ

สมัยก่อนผมต้องเขียน script เองเพื่อดึง Logs จากอุปกรณ์ต่างๆ ตอนนี้ tools สมัยใหม่มันฉลาดขึ้นเยอะแล้ว

# ตัวอย่าง script ง่ายๆ ดึง logs จาก Linux server
ssh user@server 'tail -f /var/log/auth.log' | grep 'Failed password'

4. สร้าง Use Cases และ Alerts ที่มีประโยชน์

หลังจากรวบรวม Logs ได้แล้ว ก็ต้องสร้าง Use Cases หรือ Scenario ที่น่าสนใจ เช่น "มีคนพยายาม login ผิดพลาดหลายครั้งจาก IP address เดียวกัน" แล้วตั้ง Alerts ให้แจ้งเตือนเมื่อเกิดเหตุการณ์แบบนี้

การตั้ง Alerts ที่ดี จะช่วยให้เรา detect threats ได้อย่างรวดเร็ว และตอบสนองได้อย่างทันท่วงที

FAQ: คำถามที่พบบ่อยเกี่ยวกับ SIEM

SIEM จำเป็นสำหรับธุรกิจขนาดเล็กหรือไม่?

ถึงแม้ธุรกิจขนาดเล็กอาจจะไม่มีงบประมาณมากนัก แต่ SIEM ก็ยังมีความสำคัญ เพราะภัยคุกคามทางไซเบอร์ไม่ได้เลือกว่าจะโจมตีองค์กรขนาดไหน ลองพิจารณา SIEM as a Service (SIEMaaS) ซึ่งมักจะมีค่าใช้จ่ายที่ยืดหยุ่นกว่า

SIEM แตกต่างจาก Firewall อย่างไร?

Firewall ทำหน้าที่ป้องกันการเข้าถึงระบบจากภายนอก ส่วน SIEM ทำหน้าที่รวบรวมและวิเคราะห์ Logs เพื่อ detect threats ที่อาจหลุดรอด Firewall เข้ามาได้ ทั้งสองอย่างทำงานร่วมกันเพื่อสร้างระบบ security ที่แข็งแกร่ง

เหมือนมีประตูบ้าน (Firewall) กับกล้องวงจรปิด (SIEM) ช่วยกันดูแลบ้านนั่นแหละ

ต้องใช้เวลานานแค่ไหนในการ Implement SIEM?

ขึ้นอยู่กับขนาดและความซับซ้อนขององค์กร บางองค์กรอาจใช้เวลาไม่กี่สัปดาห์ บางองค์กรอาจใช้เวลาหลายเดือน สิ่งสำคัญคือการวางแผนและกำหนด Scope ให้ชัดเจนตั้งแต่เริ่มต้น

อย่าลืมฝึกอบรมทีมงานให้มีความรู้ความสามารถในการใช้งาน SIEM ด้วยนะครับ

SIEM สามารถป้องกัน Ransomware ได้หรือไม่?

SIEM สามารถช่วย detect early signs ของ Ransomware ได้ เช่น การ login ผิดพลาดจำนวนมาก, การเข้าถึงไฟล์ที่ผิดปกติ, หรือการเปลี่ยนแปลงไฟล์จำนวนมากในระยะเวลาอันสั้น การ detect ได้เร็ว จะช่วยให้เราสามารถป้องกันการแพร่กระจายของ Ransomware ได้

iCafeForex

สรุป

SIEM เป็นเครื่องมือที่สำคัญสำหรับองค์กรทุกขนาด เพื่อช่วยในการ monitor, detect, และตอบสนองต่อภัยคุกคามทางไซเบอร์ การ Implement SIEM ที่ดี จะช่วยเพิ่มความปลอดภัยให้กับข้อมูลและระบบขององค์กรได้อย่างมาก

อย่าลืมว่า SIEM ไม่ใช่ยาวิเศษที่แก้ปัญหาได้ทุกอย่าง ต้องมีการปรับปรุงและพัฒนาอย่างต่อเนื่อง เพื่อให้ทันต่อภัยคุกคามที่เปลี่ยนแปลงไปอยู่เสมอ ติดตามบทความดีๆ เพิ่มเติมได้ที่ SiamCafe Blog นะน้อง