Security
น้องๆ เคยสงสัยมั้ยว่า Password ที่เราใช้กันอยู่ทุกวันเนี่ย มันปลอดภัยจริงรึเปล่า? สมัยผมทำร้านเน็ต SiamCafe เนี่ย เจอลูกค้าโดนแฮ็ก account ทุกรูปแบบ ตั้งแต่ password ง่ายๆ อย่าง "123456" ไปจนถึง password ที่ดูเหมือนจะยากแต่ก็ยังโดนเจาะได้อยู่ดี
เรื่อง Password เนี่ยสำคัญมากนะ ไม่ใช่แค่เรื่องส่วนตัว แต่มันกระทบถึงความปลอดภัยของข้อมูลทั้งหมดของเราเลย คิดดูสิ ถ้า account Facebook, Gmail หรือแม้แต่ account ธนาคารของเราโดนแฮ็ก จะเกิดอะไรขึ้นบ้าง?
Password คือด่านแรกที่ป้องกันไม่ให้คนอื่นเข้ามา access ข้อมูลของเราได้ ถ้า Password แข็งแรง โอกาสที่แฮกเกอร์จะเจาะเข้ามาก็ยากขึ้น แต่ถ้า Password อ่อนแอ ก็เหมือนเปิดประตูบ้านรอให้โจรเข้ามาขโมยของเลย
สมัยก่อนผมเคยเจอเคส ลูกค้าใช้ Password ง่ายๆ แล้วโดนแฮ็ก Facebook ไปโพสต์ขายของ พอรู้ตัวก็สายไปแล้ว เสียทั้งเงิน เสียทั้งชื่อเสียง
Password ที่ดี ไม่ใช่แค่ยาวอย่างเดียวนะ ต้องมีองค์ประกอบหลายอย่างรวมกันถึงจะเรียกว่าปลอดภัยจริง
คิดง่ายๆ ว่า Password ที่ดี ต้องเหมือนรหัสลับที่เราสร้างขึ้นมาเอง ที่คนอื่นไม่มีทางเดาได้เลย
คำถามนี้ตอบยากนะ เพราะความปลอดภัยมันขึ้นอยู่กับหลายปัจจัย แต่โดยทั่วไปแล้ว Password ที่มีความยาว 12 ตัวอักษรขึ้นไป และมีองค์ประกอบครบตามที่บอกไว้ข้างต้น ก็น่าจะปลอดภัยในระดับหนึ่ง
แต่เดี๋ยวก่อน! อย่าเพิ่งคิดว่าแค่ 12 ตัวอักษรก็พอแล้วนะ เพราะเทคโนโลยีการแฮ็ก Password ก็พัฒนาไปมาก ถ้า Password ของเรายังเดาได้ง่าย ต่อให้ยาวแค่ไหนก็อาจจะไม่รอด
สมัยก่อน แฮกเกอร์นิยมใช้ Brute-Force Attack คือการสุ่ม Password ไปเรื่อยๆ จนกว่าจะเจอ Password ที่ถูกต้อง แต่สมัยนี้มีวิธีที่ฉลาดกว่านั้น อย่างเช่น Rainbow Table ซึ่งเป็นฐานข้อมูลของ Password ที่ถูก hash ไว้แล้ว ทำให้แฮกเกอร์สามารถเทียบ Password ของเรากับในฐานข้อมูลได้เลย
ดังนั้น Password ที่ดี ต้องเป็น Password ที่ไม่เคยถูกใช้มาก่อน และไม่สามารถหาได้จาก Rainbow Table
ถ้ากลัวจำ Password ไม่ได้ หรือขี้เกียจคิด Password ใหม่ๆ ผมแนะนำให้ใช้ Password Manager เลยครับ Password Manager จะช่วยสร้าง Password ที่แข็งแรงและไม่ซ้ำกันให้เรา แถมยังช่วยเก็บ Password ทั้งหมดของเราไว้อย่างปลอดภัยอีกด้วย
Password Manager ที่น่าสนใจก็มีหลายตัว เช่น LastPass, 1Password หรือ Bitwarden ลองเลือกใช้ดูตามความชอบ SiamCafe Blog มีบทความแนะนำเรื่องนี้อยู่ด้วยนะ
มาดูกันว่าเราจะสร้าง Password ที่ปลอดภัยได้อย่างไรบ้าง
แค่นี้เราก็มี Password ที่ปลอดภัยและจำง่ายแล้ว แต่ที่สำคัญคือ อย่าลืมเปลี่ยน Password เป็นประจำ และไม่ใช้ Password เดียวกันกับหลายๆ account นะครับ
ตัวอย่าง code (Python) สำหรับ generate password แบบสุ่ม:
import random
import string
def generate_password(length=16):
characters = string.ascii_letters + string.digits + string.punctuation
password = ''.join(random.choice(characters) for i in range(length))
return password
password = generate_password()
print(password)
Code นี้จะสร้าง password แบบสุ่มที่มีความยาว 16 ตัวอักษร โดยประกอบไปด้วยตัวอักษรพิมพ์ใหญ่ พิมพ์เล็ก ตัวเลข และสัญลักษณ์
| ความยาว (ตัวอักษร) | ความปลอดภัย | เวลาที่ใช้ในการแฮ็ก (โดยประมาณ) | หมายเหตุ |
|---|---|---|---|
| 8 | ต่ำ | ไม่กี่วินาที | ง่ายต่อการ Brute-Force |
| 10 | ปานกลาง | ไม่กี่นาที | ยังมีความเสี่ยง |
| 12 | ค่อนข้างสูง | หลายวัน | ปลอดภัยในระดับหนึ่ง |
| 14 | สูง | หลายเดือน | ปลอดภัยมากขึ้น |
| 16+ | สูงมาก | หลายปี | ปลอดภัยที่สุด (ถ้าซับซ้อน) |
จากตารางจะเห็นว่า Password ที่มีความยาว 16 ตัวอักษรขึ้นไป จะมีความปลอดภัยสูงที่สุด แต่ก็อย่าลืมว่าความซับซ้อนก็สำคัญไม่แพ้กัน
หวังว่าบทความนี้จะเป็นประโยชน์กับน้องๆ นะครับ ถ้ามีคำถามอะไรเพิ่มเติม ถามมาได้เลย ผมยินดีให้คำแนะนำเสมอ SiamCafe Blog ยังมีบทความอื่นๆ เกี่ยวกับ Security อีกมากมาย ลองเข้าไปอ่านดูนะครับ
สมัยผมทำร้านเน็ตฯ นี่ลูกค้าชอบลืมพาสเวิร์ดกันบ่อยมาก (ฮา) เดี๋ยวนี้มี Password Manager ช่วยจำให้ชีวิตง่ายขึ้นเยอะ เลือกใช้ตัวที่เชื่อถือได้นะ พวก LastPass, 1Password, Bitwarden อะไรพวกนี้แหละ มันจะช่วยสร้างพาสเวิร์ดที่แข็งแรงและจำยากๆ ให้เราเอง แล้วเราก็จำแค่ Master Password อันเดียวพอ
อันนี้สำคัญสุดๆ ต่อให้พาสเวิร์ดเราหลุดไป ถ้ามี 2FA คนร้ายก็ยังเข้าไม่ได้ เพราะต้องมีรหัสจากมือถือเราอีกชั้นนึง สมัยก่อนไม่มีอะไรแบบนี้เลย โดนแฮกง่ายมาก ทุกวันนี้ถ้าเว็บไหนมีให้เปิด 2FA รีบเปิดเลยครับ
อันนี้พลาดกันเยอะมาก ใช้พาสเวิร์ดเดียวกับทุกเว็บ! ถ้าเว็บนึงโดนแฮก พาสเวิร์ดเราก็ไปโผล่ใน Dark Web แล้วคนร้ายก็จะเอาไปลอง Login กับเว็บอื่นๆ ที่เราใช้พาสเวิร์ดเดียวกัน โดนยกเข่งแน่นอน
ลองเอาอีเมลเราไปเช็คที่ Have I Been Pwned? ดูครับ ว่าเคยไปโผล่อยู่ในฐานข้อมูลที่โดนแฮกไปหรือเปล่า ถ้าเคย ก็รีบเปลี่ยนพาสเวิร์ดด่วนๆ เลย
ส่วนใหญ่เว็บจะมีระบบ "Forgot Password" ให้เรา Reset พาสเวิร์ดผ่านทางอีเมล หรือเบอร์โทรศัพท์ที่ผูกไว้ แต่ถ้าลืมอีเมลหรือเบอร์โทรศัพท์ไปด้วย อันนี้ต้องติดต่อ Support ของเว็บนั้นๆ โดยตรงครับ อาจจะต้องใช้เอกสารยืนยันตัวตนกันวุ่นวายหน่อย
Password Manager ที่ดีๆ จะเข้ารหัสข้อมูลพาสเวิร์ดของเราอย่างแน่นหนา แล้วเก็บไว้ใน Vault ที่ปลอดภัย แต่ก็ต้องระวังเรื่อง Master Password ของเราเอง อย่าให้ใครรู้เด็ดขาด ถ้า Master Password หลุดคือจบเห่เลย
เมื่อก่อนเค้าแนะนำให้เปลี่ยนทุก 3 เดือน แต่สมัยนี้ถ้าเราใช้ Password Manager และ 2FA อย่างเคร่งครัด ไม่จำเป็นต้องเปลี่ยนบ่อยขนาดนั้นก็ได้ เปลี่ยนเมื่อมีข่าวว่าเว็บที่เราใช้โดนแฮก หรือเมื่อเรารู้สึกว่า Password เราอาจจะรั่วไหลก็พอ
พวก "123456", "password", "qwerty" หรือชื่อตัวเอง, วันเกิด, เบอร์โทรศัพท์ อย่าใช้เด็ดขาด พวกนี้เป็น Password ที่เดาง่ายที่สุด คนร้ายเค้าลองก่อนเลย
สรุปง่ายๆ นะครับ พาสเวิร์ดยาวและซับซ้อนเข้าไว้ เปิด 2FA ทุกที่ที่ทำได้ ใช้ Password Manager ช่วยชีวิต และอย่าใช้พาสเวิร์ดซ้ำ แค่นี้ชีวิตออนไลน์เราก็จะปลอดภัยขึ้นเยอะเลยครับ ลองเข้าไปอ่านบทความอื่นๆ เพิ่มเติมได้ที่ SiamCafe Blog นะครับ
สำหรับใครที่สนใจเรื่องการลงทุน ลองดูที่ iCafeForex ได้นะครับ